راهنمای ثبت‌نام مسکن استیجاری و زمان آغاز آن

2026/06/01 · 15:12
راهنمای ثبت‌نام مسکن استیجاری و زمان آغاز آن

طرح مسکن استیجاری عمومی با هدف کاهش بار هزینه‌های اجاره بر دهک‌های کم‌درآمد، زوج‌های جوان و برخی افراد مجرد واجد شرایط راه‌اندازی شده است. ثبت‌نام برای این طرح تنها از طریق سامانه «تم» امکان‌پذیر خواهد بود.

افزایش هزینه‌های اجاره مسکن

در سال‌های اخیر، افزایش هزینه‌های اجاره مسکن به یکی از دغدغه‌های اصلی خانوارهای کم‌درآمد، زوج‌های جوان و مستأجران کلان‌شهرها تبدیل شده است. در این راستا، وزارت راه و شهرسازی تصمیم به اجرای طرح «مسکن استیجاری عمومی» به عنوان جایگزینی برای سیاست‌های مالکیتی گرفته است.

هدف طرح مسکن استیجاری عمومی

هدف اصلی این طرح، تأمین واحدهای مسکونی نوساز یا آماده برای اجاره بلندمدت و کنترل‌شده است. به این ترتیب، متقاضیان واجد شرایط خواهند توانست بدون نیاز به پرداخت آورده سنگین و بدون درگیر شدن با اقساط بانکی، از فرصتی برای سکونت مطمئن و قابل پیش‌بینی برخوردار شوند.

مفهوم مسکن استیجاری عمومی

مسکن استیجاری عمومی به عنوان یک طرح حمایتی، اجازه می‌دهد تا دولت یا نهادهای مجری، واحدهای مسکونی خاصی را با اجاره‌بهای کنترل‌شده و مدت‌زمان مشخص در اختیار گروه‌های هدف قرار دهند. در این مدل، متقاضی مالک واحد نمی‌شود، اما از حق سکونت پایدار و شرایط حمایتی بهره‌مند خواهد بود.

تفاوت مسکن استیجاری با مسکن ملی

سوال مهمی که متقاضیان مطرح می‌کنند این است که این طرح چه تفاوتی با طرح‌های مالکیتی مانند مسکن ملی دارد. تفاوت‌های اصلی شامل:

  • هدف دولت: تأمین سرپناه و امنیت سکونت در مقابل خانه‌دار شدن و مالکیت.
  • نوع بهره‌برداری: اجاره بلندمدت حداکثر ۵ سال در مقابل مالکیت قطعی.
  • مخاطب اصلی: زوج‌های جوان و دهک‌های کم‌درآمد در مقابل متقاضیان دارای توان مالی نسبی.
  • نیاز به آورده اولیه: بسیار کم یا محدود در برابر نیاز به آورده بیشتری.
  • پرداخت اقساط: بدون اقساط در مقابل وجود اقساط بانکی.
  • فشار مالی: ماهانه کمتر و قابل پیش‌بینی در برابر فشار مالی بیشتر به دلیل اقساط ماهانه.

سیاست‌های اجرایی طرح

طرح مسکن استیجاری دولتی برای کنترل بازار اجاره و حمایت از مستأجران، در دو مسیر اجرا می‌شود.

  • دولت واحدهای مسکونی آماده و موجود را تملک کرده و با اجاره‌بهای کنترل‌شده به متقاضیان واگذار می‌کند که سرعت اجرایی بالاتری دارد.
  • ساخت واحدهای جدید با کاربری استیجاری آینده‌نگر خواهد بود و تمرکز آن بر گروه‌هایی نظیر زوج‌های جوان و دهک‌های پایین درآمدی است.

شرایط ثبت‌نام

اولویت اصلی در طرح مسکن استیجاری عمومی به زوج‌های جوانی اختصاص دارد که در پنج سال گذشته ازدواج کرده و در دهک‌های اول تا ششم درآمدی قرار دارند. همچنین سایر واجدین شرایط شامل:

  • زوج‌های جوان با سابقه ازدواج در پنج سال اخیر.
  • خانوارهای در دهک اول تا ششم درآمدی.
  • زنان مجرد بالای ۳۵ سال.
  • مردان مجرد بالای ۴۵ سال.

مسیر ثبت‌نام

متقاضیان باید توجه داشته باشند که تنها مسیر رسمی و معتبر برای ثبت‌نام در طرح مسکن استیجاری عمومی، سامانه «تم» است. تمامی مراحل نام‌نویسی، اطلاع‌رسانی و پیگیری وضعیت از طریق این سامانه انجام خواهد شد.

زمان آغاز ثبت‌نام

بر اساس اعلام مسئولان وزارت راه و شهرسازی، زمان دقیق آغاز ثبت‌نام طرح مسکن استیجاری عمومی به زودی مشخص خواهد شد. معاون وزیر راه و شهرسازی اظهار کرده است که فرآیند ثبت‌نام رسمی این طرح حداکثر تا چند ماه آینده شروع می‌شود و در برخی استان‌ها و شهرهایی که زیرساخت‌های اجرایی و واحدهای آماده‌تری دارند، امکان ثبت‌نام زودتر نیز وجود دارد. بنابراین متقاضیان باید اطلاعیه‌های رسمی این وزارتخانه و سامانه «تم» را مرتباً پیگیری کنند.

شهرهای مشمول طرح

تمرکز اصلی این طرح بر کلان‌شهرها و مناطقی است که تأمین مسکن ملی در آن‌ها با دشواری مواجه است. شهرهایی مانند تهران به دلیل وجود اراضی نامتناسب و بافت‌های فرسوده قابلیت اجرای این طرح را دارند. ضروری است تأمین واحدها تنها در محدوده شهر مرکزی انجام نشود و برنامه‌ای ترکیبی برای کلان‌شهرها در نظر گرفته شده است.

طرح مسکن استیجاری عمومی می‌تواند فرصتی برای زوج‌های جوان، خانوارهای کم‌درآمد و برخی افراد مجرد واجد شرایط فراهم کند تا به سکونت پایدارتر و اجاره‌بهای کنترل‌شده دست یابند. با این حال، ثبت‌نام این طرح هنوز به‌صورت رسمی شروع نشده و متقاضیان باید اخبار و اطلاعیه‌ها را تنها از طریق مسیر رسمی سامانه «تم» و وزارت راه و شهرسازی دنبال کنند.