دلایل ممنوعیت واردات تجاری طلا چه هستند؟

به تازگی تصمیمی در خصوص ممنوعیت واردات تجاری طلا گرفته شده است. در حالی که از شش ماه قبل رفع تعهد ارزی با طلا مسدود بود، سهمیه‌ای جدید برای تولیدکنندگان این بخش در نظر گرفته شده است.

سامانه جامع تجارت از فعال‌سازی سهمیه واردات طلا برای تولیدکنندگان و صادرکنندگان مصنوعات طلا خبر داده است. بر این اساس، سهمیه‌ای تحت عنوان "واردات طلا از محل صادرات طلا و مصنوعات" برای تولیدکنندگان و صادرکنندگان این حوزه فعال شده است. مقدار سهمیه به وسیله مرکز نوآوری هوشمند سازی و امنیت وزارت صنعت، معدن و تجارت، بر اساس استعلام از بانک مرکزی در خصوص میزان تعهد رفع نشده طلا برای هر شخص، تعیین خواهد شد. این اقدام به صورت مکاتبه رسمی با بانک مرکزی نیز انجام خواهد گرفت. پرونده‌های ثبت‌سفارش شده از تعرفه طلا قبل از اجرای این طرح، همچنان به فرایند ثبت سفارش ادامه خواهند داد.

برای این حوزه، سهمیه‌ای جدید بدون هیچ‌گونه استثنا یا معافیتی اعمال نمی‌شود.

رئیس سازمان توسعه تجارت درباره محدودیت واردات طلا به ازای رفع ارزی توضیح داد که سال گذشته بانک مرکزی تصویب کرد که صادرکنندگان برای رفع تعهد ارزی می‌توانند به ازای ارز حاصل از صادرات، طلا وارد کنند. به دنبال این مصوبه، میزان قابل توجهی طلا به کشور وارد شد زیرا این روش نیاز صادرکنندگان را برطرف می‌کرد.

دهقان دهنوی همچنین بیان داشت که بانک مرکزی با توجه به حجم بالای واردات طلا اعلام کرد که نیازی به این مقدار واردات نیست. از سوی دیگر، هزینه تبدیل ارز به طلا و سپس طلا به ارز نیز این روش را مثبت نمی‌کرد و لذا بانک مرکزی در سال جاری با محدودیت‌هایی برای واردات طلا مواجه شد. در حال حاضر تالار دوم ارز تشکیل شده و واردکنندگان و صادرکنندگان با نرخی توافقی ارز را در این بازار مبادله می‌کنند.

در پیگیری‌ها از مسئولان اجرایی مربوطه، مشخص شده است که هم اکنون طلا بیشتر به صورت مسافری وارد کشور می‌شود و امکان ثبت سفارش واردات طلا برای رفع تعهد صادرات فراهم نیست.

بسیاری از کارشناسان به اشتباهات محاسباتی در مجاز بودن رفع تعهد ارز صادراتی با طلا که نرخ آن در بازار ارز تعیین می‌شد، هشدار داده بودند. نکته قابل توجه این است که این رفع تعهد همزمان با اوج‌گیری سیاست تثبیت ارزی در سال‌های 1402 و 1403 انجام می‌شد، اما با بروز مشکلات جدی در اوایل 1404 متوقف شده است. به نظر می‌رسد در ماه‌های اخیر واردات تجاری طلا یا به ازای رفع تعهد ارز صادراتی با محدودیت کامل مواجه شده است.

لازم به ذکر است که آخرین بار در شهریور امسال، یک پرونده واردات شمش‌های طلای غیر استاندارد از فرودگاه امام خمینی حاشیه‌ساز شد که ورود تعزیرات حکومتی و دیگر نهادها را به دنبال داشت و در نهایت وضعیت ترخیص یا عدم ترخیص شمش‌های غیر استاندارد مشخص نشد.