افزایش یارانه نقدی به ۱٫۲ میلیون تومان برای خانوارهای دارای ۳ فرزند تحت تکفل
مجلس عیدی ویژهای به یارانه بگیران داده است که شامل افزایش رقم یارانه نقدی به هر نفر به میزان ۱ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان میباشد. این افزایش مخصوص خانوادههایی است که حداقل ۳ فرزند تحت تکفل داشته باشند و هیچ یک از والدین در دستگاههای دولتی شاغل نباشند.
شرایط دریافت یارانه
سخنگوی کارشناسی معاونت رفاه و امور اقتصادی وزارت کار، تعاون و رفاه اجتماعی اعلام کرد که بررسی درخواست افراد برای برقراری دوباره یارانههای آنها بر اساس سه ضابطه صورت میگیرد:
- داشتن ۵ میلیارد تومان کالای لوکس
- املاکی با ارزش بیش از ۵۰ میلیارد تومان
- درآمد بیش از ۳۰ میلیون تومان برای خانوادههای تکدرآمدی
افرادی که از چنین امکاناتی برخوردار نباشند، مشمول یارانه خواهند شد. ایمان زنگنه، سخنگوی این معاونت در مورد تغییر ناگهانی دهکبندی سرپرستان خانوار توضیح داد که تغییری در وضعیت افرادی که مشمول دهکبندی شدهاند، وجود ندارد.
ملاکهای جدید پرداخت یارانه
وی تاکید کرد که تغییر وضعیت افرادی که درخواست برقراری یارانه را دارند، منوط به شرایط جدید است. افراد باید درخواست خود را در «سامانه حمایت» ثبت کنند. همچنین اعتبار کالابرگ برای هر فرد که درخواست دهد، شارژ خواهد شد.
معیار جدید پرداخت یارانه از دهکبندی به سطح درآمدی تغییر میکند. این تغییر به جز معیارهایی مانند دارایی و گردش مالی، به شکلی دقیقتری لحاظ خواهد شد. لایحه بودجه نشان میدهد که شناسایی افراد پردرآمد محدود به فیش حقوقی نخواهد بود و ارزش املاک و مستغلات یکی از کلیدیترین معیارها به شمار میرود.
معیارهای حذف یارانه
خانوارهایی که دارای املاک و مستغلات با ارزشی بالاتر از ۵۰ میلیارد تومان هستند، در لیست حذف قرار خواهند گرفت. همچنین داشتن خودروهایی با ارزش بالای ۵ میلیارد تومان نیز یکی از شاخصهایی است که مستلزم قطع یارانه خواهد بود.
جزئیات شیوه جدید پرداخت یارانه هنوز مشخص نیست، اما احتمال دارد مواردی چون سفرهای خارجی متعدد و تراکنشهای بانکی بالا نیز مورد بررسی قرار گیرد. با اجرای صحیح این شیوه جدید، برقراری عدالت بیشتر امکانپذیر خواهد شد.
تأثیرات اقتصادی
پرداخت یارانه نقدی به افرادی که دارای املاک چند ۱۰ میلیارد تومانی هستند، از نظر اقتصادی توجیه ندارد. حذف این افراد منابع قابل توجهی را آزاد میکند که میتواند برای افزایش مبلغ یارانه به اقشار ضعیفتری صرف شود.
همچنین، کاهش کسری بودجه با حذف دقیق پردرآمدها و کاهش فشار بر خزانه دولت، از دیگر مزایای این تغییر تلقی میشود. اما با وجود این مزایا، تغییر شیوه پرداخت یارانه بدون چالش نیست. یکی از نگرانیها احتمال بروز خطای سیستمی و اطلاعاتی است.
برخی املاک ممکن است قولنامهای باشند یا خودروهایی که به نام یک فرد ثبت شده، اما در اختیار دیگری قرار داشته باشد. همچنین، معیار قرار دادن ارزش اسمی داراییها بدون توجه به نقدینگی خانوار ممکن است باعث حذف نادرست افراد شود. مثلاً یک بازنشسته ممکن است صاحب خانهای باشد که به دلیل تورم ارزش آن به ۵۰ میلیارد تومان رسیده، در حالی که تنها درآمدش حقوق بازنشستگی است.
در چنین شرایطی، قطع یارانه این فرد با برچسب ثروتمند، در تضاد با سیاست پرداخت یارانه است. همچنین، مرکز آمار از تورم ۶۰ درصدی خبر میدهد و ارزش اسمی داراییها در این وضعیت به طور سریع افزایش مییابد. بنابراین، تعیین سقف ثابت برای املاک ممکن است در آینده باعث حذف بسیاری از افراد طبقه متوسط شود.