جنگ روانی، عامل اصلی افت ریالی بورس فراتر از جنگ 12 روزه

2026/02/21 · 08:55
جنگ روانی، عامل اصلی افت ریالی بورس فراتر از جنگ 12 روزه

افت ریالی بورس ناشی از فضاسازی‌های رسانه‌ای و ایجاد التهاب مجازی به مرحله‌ای رسیده که از ریزش‌های ناشی از جنگ 12 روزه نیز فراتر رفته است.

به گزارش تسنیم، جدیدترین آمار نشان می‌دهد که افت ریالی بورس از سقف 29 دی‌ماه به بیش از 2700 همت رسیده که معادل 18 درصد کاهش است. این در حالیست که پس از جنگ 12 روزه، افت ارزش بازار حدود 2140 همت و معادل اصلاح 20 درصدی بوده است.

مقایسه این دو دوره نشان‌دهنده این است که هرچند افت درصدی اخیر کمی کمتر از ریزش پس از جنگ 12 روزه است، اما از نظر ریالی، خروج ارزش از بازار در دوره کنونی شدیدتر بوده است. این مسئله هم به بزرگ‌تر شدن اندازه اسمی بازار و هم به عمق فشار فروش در هفته‌های اخیر مرتبط است.

علاوه بر این، مرور روندهای تاریخی نشان می‌دهد که بیشترین افت ریالی و درصدی بورس در سال 1399 occurred، زمانی که ارزش بازار با کاهش 3611 همتی و افت 39 درصدی مواجه شد و رکورد سنگین‌ترین سقوط تاریخ بازار سرمایه را به ثبت رساند.

بررسی نمودار ارزش دلاری بازار سرمایه نیز حاکی از آن است که ارزش دلاری بورس که در اوج سال 1399 به بالای 400 میلیارد دلار رسیده بود، اکنون به حدود 80 میلیارد دلار نزدیک شده است. این امر نشان‌دهنده آن است که بازار سرمایه ایران از نظر ریالی و همچنین ارزش دلاری در یکی از ضعیف‌ترین زمان‌های خود در سال‌های اخیر قرار دارد.

کارشناسان بر این باورند که ترکیب نااطمینانی‌های سیاسی، نرخ‌های بالای سود بدون ریسک، ابهام در سیاست‌های اقتصادی و تشدید فضای انتظارات منفی، فشار مضاعفی به بازار وارد کرده و موجب شده اثر جنگ روانی و بی‌ثباتی انتظارات، حتی فراتر از شوک‌های عینی نظیر جنگ 12 روزه ظاهر شود.

تحلیلگران تأکید دارند که بازگشت ثبات به متغیرهای کلان، کاهش نااطمینانی و احیای اعتماد عمومی، پیش‌شرط توقف روند فرسایشی بازار سرمایه خواهد بود.