انتقاد بازنشستگان از فرمول جدید حقوق؛ تبعیض علیه متوسط‌بگیران روشن شد

2026/02/21 · 01:15
انتقاد بازنشستگان از فرمول جدید حقوق؛ تبعیض علیه متوسط‌بگیران روشن شد

سیاست‌های جدید در افزایش حقوق بازنشستگان، انتقاد و فریادهای این قشر را به دنبال داشته است. کارشناسان بر این باورند که این فرمول جدید نه‌تنها به بهبود وضعیت مالی بازنشستگان کمک نمی‌کند، بلکه تبعیضی علیه بازنشستگان متوسط‌بگیر نیز محسوب می‌شود.

همه ساله مبلغی که به حقوق کارگران، بازنشستگان و کارمندان افزوده می‌شود، حتی به اندازه تورم نیز نیست. به این ترتیب، به لحاظ علمی در ایران چیزی به نام افزایش حقوق وجود ندارد و در واقع، تنها ترمیم حقوقی است که توسط تورم دچار تخریب شده است. این ترمیم نیز در بسیاری از سال‌ها به شکل ناقص و ناکافی بوده و قدرت خرید و ارزش واقعی آن به تدریج کاهش می‌یابد. روند پلکانی‌سازی حقوق در این شرایط، بحران معیشت را حتی برای بازنشستگانی که حقوق بیشتری دریافت می‌کنند، تشدید کرده است.

انتقادات از پلکانی‌سازی حقوق

برخی مدافعان پلکانی‌سازی افزایش حقوق کارگران و بازنشستگان در بخش دولتی و خصوصی، این اقدام را تبعیض مثبت می‌دانند در حالی که منتقدان به شدت با این رویکرد مخالفند. سخنگوی کمیسیون تلفیق بودجه سال آینده نیز به افزایش پلکانی اشاره کرده و گفته است که حقوق‌ها به شکل پلکانی معکوس بین ۲۱ تا ۴۳ درصد افزایش خواهد داشت. این اظهارنظر منجر به افزایش انتقادات از سوی فعالان بازنشسته شده است.

فریدون نیکوفرد، فعال صنفی بازنشستگان، افزایش پلکانی را ناعادلانه می‌داند و تأکید می‌کند که کارگری که به عنوان متوسط بگیر محسوب می‌شود، شایستگی‌های خاصی دارد و در زمان بازنشستگی نباید مانند یک کارگر ساده دیپلمه دریافتی داشته باشد. او همچنین به این نکته اشاره کرده که کارگران با سابقه و تحصیلات بالا، تا زمانی که حق بیمه بیشتری پرداخت کرده‌اند، انتظار دارند از حقوق بازنشستگی بهتری بهره‌مند شوند.

نیکوفرد اضافه کرد که بازنشستگان به امید بهره‌مندی از حقوق بیشتر، حق بیمه‌های بالایی پرداخت کرده‌اند اما در عمل، افزایش حقوق به گونه‌ای است که معیشتشان به طرز فزاینده‌ای مشابه بازنشستگان حداقل‌بگیر شده است. او معتقد است که اگر دولت متعهد به حمایت از حداقل بگیران باشد، می‌تواند از آن‌ها به طریق دیگری حمایت کند، اما این سیاست در عمل برعکس عمل کرده و سایر سطوح به حداقل بگیران نزدیک‌تر شده‌اند.

تبعات و پیامدهای افزایش پلکانی

کاظم فرج‌اللهی، فعال کارگری و حقوق بازنشستگی، به موضوع پلکانی‌سازی افزایش حقوق اشاره کرد و گفت که این طرح در بستر یک ساختار مزدی که توزیع فقر را به همراه دارد، عمل می‌کند. وی تأکید کرد که ارقام افزوده شده به حقوق‌ها به اندازه‌ای نیست که بتوان آن را افزایش واقعی نامید و در واقع با توزیع فقر روبرو هستیم.

فرج‌اللهی ادامه داد که با افزایش پلکانی، افرادی که قبلاً دو برابر حداقل حقوق دریافت می‌کردند، اکنون نزدیک به یک و نیم برابر حداقل حقوق دریافت می‌کنند. این بدان معناست که این افزایش‌ها عملاً به فقیرتر شدن متوسط بگیران منجر شده است.

در پایان، او بر این نکته تأکید کرد که دولت باید در رویکرد خود تجدید نظر کند و به جای نزدیک کردن سایر سطوح به بازنشستگان حداقل‌بگیر، به ارتقاء واقعی آن‌ها بپردازد. فرمول افزایش مستمری‌های فعلی به لحاظ قانونی با مشکلاتی مواجه بوده و به طور کلی نیاز به بازنگری دارد تا تبعیضات موجود برطرف شود.